Cholesterol: 10 feiten en fabels
Bij cholesterol denken veel mensen al snel aan iets slechts. Toch is cholesterol ook een belangrijke bouwstof voor je lichaam. Maar hoe zit dat precies? Op deze pagina ontdek je 10 feiten en fabels over cholesterol.
1. Alle cholesterol is slecht
Dit is een fabel! Cholesterol wordt in het bloed vervoerd door LDL en HDL. LDL wordt vaak ‘slecht’ cholesterol genoemd en HDL ‘goed’. Maar vooral een te hoog LDL-cholesterol verhoogt het risico op hart- en vaatziekten. Het gaat dus om de hoeveelheid en het type cholesterol in je bloed.
2. Cholesterol is een bouwstof voor je lichaam
Dit is een feit! Cholesterol is onmisbaar voor je lichaam. Je lichaam gebruikt het bijvoorbeeld voor:
- de opbouw van cellen;
- de aanmaak van hormonen;
- de aanmaak van vitamine D;
- de aanmaak van gal, dat nodig is voor de vertering en opname van vetten.
3. Alleen mensen met overgewicht hebben een hoog cholesterol
Dit is een fabel! Ook mensen met een gezond gewicht kunnen een hoog cholesterol hebben. Dat kan te maken hebben met leeftijd, erfelijke aanleg of andere factoren. Soms zit een verhoogd cholesterol in de familie. Bijvoorbeeld bij Familiaire Hypercholesterolemie (FH).
4. Je lever maakt zelf cholesterol aan
Dit is een feit! Je lever maakt het grootste deel van de cholesterol in je lichaam zelf. Voeding speelt daarbij een rol. Verzadigde vetten en transvetten kunnen het LDL-cholesterol verhogen. Dit soort vetten komen veel voor in snacks, fastfood en bewerkte voedingsproducten. Onverzadigde vetten en voeding met veel vezels kunnen het LDL-cholesterol juist verlagen.
5. LDL is schadelijk bij hoge waarden
Dit is een feit! De cholesterol uit LDL kan zich bij hoge waarden ophopen in de binnenkant van een bloedvat en zo bijdragen aan slagaderverkalking. Hoe lager het LDL, hoe lager het risico op hart- en vaatziekten.
6. HDL helpt cholesterol af te voeren
Dit is een feit! HDL helpt te veel cholesterol uit de bloedvaten af te voeren naar de lever. Een hogere HDL-waarde betekent vaak een lager risico op hart- en vaatziekten. Toch is het verlagen van LDL het belangrijkste om het risico op hart- en vaatziekten kleiner te maken.
Tip: kleine leefstijlveranderingen maken al verschil
Meer bewegen, stoppen met roken en gezond eten helpen je om je cholesterol te verbeteren én je hart gezonder te houden.
7. Cholesterolproblemen komen alleen bij ouderen voor
Dit is een fabel! Ook jongeren kunnen een verhoogd cholesterol hebben, vooral bij erfelijke vormen zoals familiaire hypercholesterolemie (FH). Daarom is het belangrijk om risicofactoren vroeg te herkennen.
Meer weten over cholesterol?
8. Medicatie is altijd nodig bij hoog cholesterol
Dit is een fabel! Soms is een gezonde leefstijl voldoende om cholesterol te verlagen. In sommige gevallen zijn cholesterolverlagende medicijnen nodig. Bijvoorbeeld bij een hoog risico op hart- en vaatziekten of bij erfelijke aanleg. Ook als je medicijnen gebruikt, blijft gezond leven belangrijk om je cholesterol gezond te houden.
9. Een hoog cholesterol merk je meestal niet
Dit is een feit! Een hoog cholesterol geeft meestal geen klachten. Je kunt het alleen bepalen met een bloedtest. Op verschillende manieren kun je je cholesterol meten.
10. Als je cholesterol te hoog is, moet je helemaal stoppen met vet eten
Dit is een fabel! Niet alle vetten zijn slecht. Je lichaam heeft juist gezonde vetten nodig. Onverzadigde vetten, zoals in olie, noten, avocado en vette vis, kunnen helpen om het LDL-cholesterol te verlagen. Het gaat vooral om:
- minder kiezen voor verzadigde en transvetten;
- vaker kiezen voor onverzadigde vetten.
Wist je dat?
Je bij verschillende Hartcheckpunten door heel Nederland gratis je waarden kunt laten meten? Uit de metingen blijkt dat 69% van de bezoekers een verhoogd cholesterol heeft, vaak zonder het te merken. Vind een Hartcheckpunt bij jou in de buurt en laat gratis je cholesterol meten.