Hartstichting.nl wordt geladen

Wat is een normale hartslag?

Een normale hartslag in rust ligt bij de meeste volwassenen tussen de 60 en 100 slagen per minuut. Je hartslag hangt af van verschillende factoren, zoals je leeftijd, conditie, stress en medicatie. Ook verandert je hartslag voortdurend gedurende de dag. Daarom hoeft een hartslag die hoger of lager is dan gemiddeld niet altijd te betekenen dat er iets aan de hand is.

Belangrijke informatie op een rij

  • Een normale hartslag in rust ligt bij de meeste volwassenen tussen de 60 en 100 slagen per minuut.
  • Je hartslag verandert voortdurend gedurende de dag. Bewegen, sporten, stress, emoties, slaap en cafeïne kunnen ervoor zorgen dat je hart sneller of langzamer klopt. Dat is vaak een normale reactie van je lichaam.
  • Een hoge of lage hartslag hoeft niet altijd een probleem te zijn. Bij sporters is een lage rusthartslag bijvoorbeeld vaak normaal, terwijl een hogere hartslag tijdens inspanning of stress gebruikelijk is.
  • Je kunt je hartslag eenvoudig zelf meten, bijvoorbeeld aan je pols of met een smartwatch.
  • Neem contact op met je huisarts als je hartslag langere tijd onregelmatig, erg hoog of juist erg laag is. Heb je daarbij ook klachten zoals duizeligheid, flauwvallen, benauwdheid of pijn op de borst? Neem dan ook contact op.

Wat is een hartslag?

Je hartslag is het aantal keren dat je hart per minuut klopt. Bij iedere hartslag pompt je hart bloed met zuurstof en voedingsstoffen door je lichaam. De hartslag wordt aangestuurd door elektrische signalen.

Hoe ontstaat een hartslag?

Bij elke hartslag vult je hart zich met bloed. Daarna pompt je hart het bloed rond door je lichaam, zodat je organen en spieren zuurstof en voedingsstoffen krijgen. Dat lijkt simpel, maar er gebeurt veel in je hart om dit goed te laten verlopen.

Bij elke hartslag gaan er elektrische prikkels door je hart. Je kunt dit vergelijken met een rij dominostenen. Als de eerste steen omvalt, vallen de andere stenen één voor één om. Zo geven de cellen in je hart de elektrische prikkel aan elkaar door. Daardoor trekt je hart samen en pompt het bloed rond.

Wat gebeurt er tijdens een hartslag?

Om je hart te laten kloppen, is een elektrisch signaal nodig. Dit signaal zorgt ervoor dat je hart zich op het juiste moment samentrekt en weer ontspant. Dat gebeurt steeds in dezelfde volgorde.

  • 1. Het elektrische signaal ontstaat

    De elektrische prikkel ontstaat in de sinusknoop. Dit is de natuurlijke 'gangmaker' van je hart. De sinusknoop bepaalt hoe snel je hart klopt.

    Als je hartslag hoger is, bijvoorbeeld tijdens het sporten, geeft de sinusknoop sneller achter elkaar elektrische prikkels af. In rust gebeurt dit juist langzamer.

  • 2. De boezems trekken samen

    De elektrische prikkel verspreidt zich eerst door de twee boezems. Hierdoor trekken de boezems samen en stroomt het bloed naar de hartkamers.

  • 3. De hartkamers vullen zich met bloed

    De prikkel komt daarna bij de AV-knoop. Deze houdt de prikkel heel even vast. Zo krijgen de hartkamers genoeg tijd om zich volledig met bloed te vullen.

  • 4. De hartkamers pompen het bloed rond

    Vervolgens verspreidt de elektrische prikkel zich snel door de hartkamers. Hierdoor trekken de hartkamers samen en pompen ze het bloed naar de longen en de rest van het lichaam. Hiervoor gebruikt het hart speciale banen om de elektrische prikkels te geleiden, zoals de bundel van His, de bundeltakken en de Purkinjevezels.

Wat zijn normale hartslagwaarden?

Voor de meeste volwassenen geldt:

SituatieNormale hartslag
In rust60 - 100 slagen per minuut
In rust bij sporters40 - 100 slagen per minuut
Tijdens de slaapVaak lager dan 60
Tijdens inspannningAfhankelijk van leeftijd, conditie en intensiteit

 

Een normale hartslag verschilt per persoon. Leeftijd, gezondheid, conditie en medicijnen spelen allemaal een rol.

Waarom schommelt mijn hartslag?

Het hart past zich steeds aan wat je doet. Als je stil zit heb je een lage hartslag. Als je slaapt is je hartslag het laagst. Je organen hebben dan minder zuurstof en voedingsstoffen nodig. Wanneer je je inspant gaat de hartslag omhoog. Ook bij emoties is je hartslag hoger. 

Hartslag bij sporters

Mensen die intensief sporten hebben vaker een lagere hartslag in rust. Hun hart is door de intensieve trainingen groter en sterker geworden. Zo'n sterke hartspier werkt efficiënter en pompt per hartslag meer bloed rond dan een minder gespierd hart. We noemen dit ook wel een sportershart. Ook bij mensen die niet intensief sporten kan een lage hartslag in rust normaal zijn.

Hartslag bij inspanning

Bij inspanning gaat de hartslag omhoog. Tijdens sporten heeft het lichaam meer zuurstof en voedingsstoffen nodig dan in rust. Dan kan de hartslag oplopen naar 160 tot 180 slagen per minuut. Hoe zwaarder de inspanning, hoe hoger de hartslag. De maximale hartslag verschilt per persoon.

Hartslag bij emotie

Bij emoties geeft het zenuwstelsel prikkels af aan de sinusknoop. Die geeft dan sneller achter elkaar elektrische prikkels af. Bij hevige emoties, zoals opwinding of angst kan de hartslag hierdoor tijdelijk flink oplopen. Dat is normaal. Als de spanning is verdwenen daalt je hartslag weer.

Is een normale hartslag afhankelijk van leeftijd en geslacht?

Ja, kinderen hebben een hogere hartslag dan volwassenen. Bij volwassenen ligt een normale hartslag in rust meestal tussen de 60 en 100 slagen per minuut. Vrouwen hebben gemiddeld een iets hogere rusthartslag dan mannen. 

Wat is een normale hartslag bij baby's en kinderen?

Kinderen hebben een hogere hartslag dan volwassenen. Een ongeboren baby heeft een snelle hartslag van meestal tussen de 120 en 170. Na de geboorte is de hartslag nog steeds hoog. Naarmate een kind ouder wordt, daalt de hartslag. Dat komt doordat het hart groter en sterker wordt. Het pompt dan met elke hartslag meer bloed rond.

Hartslag in rust bij kinderen

LeeftijdHartslag (slagen per minuut)
Jonger dan 1 jaar105 – 160
1 – 2 jaar100 – 150
2 – 5 jaar95 – 140
5 – 12 jaar80 – 120
9 – 12 jaar65 – 120
12 jaar en ouder60 – 100

Je hart van slag

Soms klopt je hart anders dan je gewend bent. Je hart kan bijvoorbeeld ineens heel snel of onregelmatig kloppen. Ook kun je het gevoel hebben dat je hart bonst. Dit zijn hartkloppingen of hartoverslagen. Meestal zijn deze onschuldig. Heb je daarnaast klachten zoals pijn op de borst, benauwdheid, duizeligheid of ben je plotseling flauwgevallen? Neem dan contact op met je huisarts.

Veelgestelde vragen over hartslag

  • Is een hartslag onder de 60 normaal?

    Ja, dat kan. Als je slaapt kan de hartslag zakken tot onder de 60 slagen per minuut. Ook bij mensen met een goede conditie of bij sporters is een rusthartslag onder de 60 slagen per minuut vaak normaal. Heb je daarnaast klachten zoals duizeligheid of flauwvallen? Neem dan contact op met je huisarts.

  • Is een hartslag boven de 100 normaal?

    Ja, tijdens inspanning, stress of emoties kan je hartslag boven de 100 slagen per minuut uitkomen. Is je hartslag in rust lange tijd hoger dan 100 en heb je klachten? Neem dan contact op met je huisarts.

  • Wanneer moet ik me zorgen maken over mijn hartslag?

    Neem contact op met je huisarts als je hartslag langere tijd onregelmatig, erg hoog of juist erg laag is. Heb je daarbij ook klachten zoals duizeligheid, flauwvallen, benauwdheid of pijn op de borst? Neem dan ook contact op.

  • Kan stress mijn hartslag verhogen?

    Ja. Bij stress of spanning maakt je lichaam hormonen aan, waardoor je hart sneller kan gaan kloppen. Meestal daalt je hartslag weer zodra je ontspant.

  • Hoe meet ik mijn hartslag?

    Je kunt je hartslag meten aan je pols of hals. Een smartwatch of sporthorloge kan ook je hartslag meten. Meet je rusthartslag wanneer je ontspannen bent of direct na het wakker worden.

  • Wat is een goede hartslag tijdens het sporten?

    Hoe hoog je hartslag tijdens het sporten mag zijn, verschilt per persoon. Dat hangt onder andere af van je leeftijd, conditie en de intensiteit van de inspanning. Tijdens het sporten is een hogere hartslag normaal.

Interessant voor jou

Stel je vraag aan onze voorlichters of ervaringsdeskundigen

  • Chat via de chatknop onder in beeld (van 10.00 tot 13.00 uur en van 13.30 tot 16.30 uur)
  • Bel met een voorlichter: 0900 3000 300 (9.00 tot 13.00 uur, € 0,05 per minuut)

Onze voorlichters zijn bereikbaar van maandag t/m donderdag, met uitzondering van feestdagen. Onze ervaringsdeskundigen zijn bereikbaar van maandag t/m vrijdag.

Deze pagina is gecontroleerd door drs. Marleen Glade

Zij is medisch deskundige bij de Hartstichting. Ze is gespecialiseerd in hartfalen en andere hart- en vaatziekten, zoals hartritmestoornissen en hart- en vaataandoeningen bij vrouwen. Marleen studeerde Biomedische Wetenschappen aan de Universiteit Utrecht en deed onderzoek naar hartfalen.

Waar komt deze informatie vandaan?

Deze pagina is gemaakt met informatie uit medische richtlijnen en betrouwbare bronnen. We gebruikten onder andere deze bronnen: