Hartstichting.nl wordt geladen

Leven met hartfalen? Stap voor stap meer grip

Leven met hartfalen roept vaak vragen op. Je bent niet de enige. In het gratis e‑mailprogramma 'Leven met hartfalen' krijg je begrijpelijke uitleg, informatie en steun. Zo krijg je meer inzicht in wat hartfalen betekent en hoe je ermee om kunt gaan.
Illustratie van een stethoscoop die een rood hart beluistert

Eten en drinken

Hartfalenpatiënten krijgen vaak speciale adviezen voor eten en drinken. Te veel zout en vocht kunnen het hart extra belasten. Daarom krijg je bij hartfalen adviezen voor je voeding. Goede voeding is net zo belangrijk als je medicijnen.

  • Adviezen voor minder zout

    Bij hartfalen is het extra belangrijk om zo min mogelijk zout te gebruiken. Zout kan ervoor zorgen dat het lichaam vocht vasthoudt. Hierdoor moet het hart harder werken. En dat wil je bij hartfalen voorkomen. Minder zout vermindert daarom je klachten.

    Het advies voor iedereen is om niet meer dan 6 gram zout per dag te gebruiken. Bij hartfalen krijg je vaak het advies om nog minder te gebruiken. 

  • Adviezen voor minder vocht

    Bij hartfalen pompt het hart minder bloed rond. Je lichaam kan het vocht minder goed afvoeren en het vocht hoopt zich op. Daarom krijg je bij hartfalen soms het advies om minder vocht te gebruiken. Je cardioloog vertelt je hoeveel je mag drinken op een dag. Ook medicijnen en voldoende bewegen kunnen helpen om het overtollige vocht kwijt te raken.

    Tip! Bij het vasthouden van vocht in de buik heb je snel een vol gevoel. Eet daarom meerdere keren per dag kleinere porties.

  • Alcohol

    Het advies is om geen alcohol te drinken. Dit advies geldt ook voor patiënten met hartfalen. Wanneer het hartfalen veroorzaakt is door alcoholgebruik, is het extra belangrijk om geen alcohol meer te drinken.

Je gewicht in de gaten houden

Als je vocht vasthoudt, word je zwaarder. Dit is niet altijd duidelijk te merken. Daarom vraagt de hartfalenverpleegkundige je om je elke dag te wegen. Ook vocht in de benen of enkels en toename van benauwdheid wijzen op vocht vasthouden.

  • Hoe houd ik mijn gewicht in de gaten?

    Bij hartfalen krijg je het advies om je gewicht in de gaten te houden. Zo zie je snel of je vocht vasthoudt. Tips voor het wegen: 

    • Weeg je elke dag op een vast moment, bij voorkeur 's ochtends na het plassen en voor het ontbijt.
    • Weeg je altijd op dezelfde manier en op dezelfde weegschaal.
    • Noteer je gewicht in een dagboekje of houd online je waarden bij.

    Neemt je gewicht plotseling toe? Bespreek dit dan met je arts of hartfalenverpleegkundige. Ook als je gewicht kwijtraakt zonder duidelijke reden, is het goed om dit met je arts of hartfalenverpleegkundige te bespreken.

  • Overgewicht

    ​Overgewicht zorgt voor een extra belasting voor het hart. Als je hartfalen en overgewicht hebt, is het belangrijk om af te vallen. Dit doe je door gezond te eten en genoeg te bewegen. Er zijn apps om je gewicht bij te houden of die je stimuleren om te bewegen. Handig om te gebruiken!

Belangrijk! Neemt bij normaal eten je gewicht in 3 dagen meer dan 2 kilo toe? Dan houd je waarschijnlijk vocht vast. Neem dan contact op met je arts of hartfalenverpleegkundige.

Bewegen en sporten bij hartfalen

Bewegen is gezond en heeft een positieve invloed op hartfalen. Mensen die hartfalen hebben en in beweging blijven of sporten, liggen minder vaak in het ziekenhuis. Het is wel belangrijk om niet té fanatiek te sporten. Heel veel sporten kan er juist voor zorgen dat je meer last krijgt van je hartfalen.

  • Wat voor beweging of sport wordt aangeraden bij hartfalen?

    In de basis geldt: blijf vooral doen wat lukt. Dit gaat zowel om sporten als dingen die je (bijna) elke dag doet. Denk aan boodschappen, huishoudelijke activiteiten, tuinieren, klussen, wandelen en fietsen. Merk je geen extra klachten tijdens het bewegen? Dan kun je blijven doen wat je gewend bent.  

    Heb je klachten?

    Heb je wel klachten van hartfalen, dan kun je het beste rustig aan bewegen of sporten. Ga bijvoorbeeld rustig fietsen, wandelen of zwemmen. Sta je liever in de sportschool? Je kunt zelf sporten of onder begeleiding van een trainer. Dit ligt aan hoeveel klachten je hebt en waar jij je zelf prettig bij voelt.

  • Hoe intensief mag je sporten?

    Hoeveel en hoe intensief je sport verschilt per persoon. De vuistregel voor alle beweging en sport is: op 75% van je maximale kunnen. Dat wil zeggen dat je moet kunnen blijven praten tijdens het sporten. Of dat je na een rustpauze van 15 tot 30 minuten na een activiteit weer hersteld bent. 

  • Welke sporten kun je beter niet doen bij hartfalen?

    Sporten is gezond, ook bij hartfalen. Toch kan het zo zijn dat niet alle sporten voor jou geschikt zijn. Bijvoorbeeld omdat je bepaalde medicijnen gebruikt. Of omdat een bepaalde vorm van beweging te veel van je hart vraagt. Krachttraining zorgt bijvoorbeeld voor extra druk op het hart, waardoor dit niet voor iedereen met hartfalen passend is. Overleg met je arts welke vormen van beweging voor jou geschikt zijn en welke sporten je beter niet kunt doen.

  • Per dag bekijken

    Bij hartfalen heb je goede en slechte dagen. Pas je inspanningen daarop aan en probeer uit wat voor jou het beste werkt. Zo ga je niet te snel over je grenzen. Enkele tips voor een goede balans:

    • Ontdek wat een goed moment op de dag is om actief te zijn.
    • Verspreid activiteiten over de dag en neem genoeg pauzes.
    • Beweeg wat meer als je een goede dag of week hebt.
    • Beweeg in je eigen tempo.
    • Stop als het niet goed gaat en ga wat langer door als je je nog prima voelt.

    Bij ernstig hartfalen moet je soms rust houden. Als het weer beter gaat, dan is het juist goed om actief te zijn. Zo houd je de conditie op peil. 

  • Begeleiding bij bewegen

    Wil je na de revalidatie blijven sporten onder deskundige begeleiding? Zoek dan via onze Beweegpartners een trainer of een sportclub voor hart- en vaatpatiënten.  

    Was je altijd heel sportief en zoek je nu naar nieuwe mogelijkheden om te sporten? Dan kan een verwijzing voor een sportcardioloog zinvol zijn voor een passend beweegadvies. 

Stoppen met roken

Roken en hartfalen gaan niet samen. Door roken kan het bloed minder zuurstof vervoeren. Bij hartfalen heeft het hart al moeite om voldoende bloed rond te pompen. Door te roken belast je het hart nog meer. Roken is bovendien een risicofactor voor het krijgen van een (volgend) hartinfarct. Ook meeroken is schadelijk voor de gezondheid. Zorg daarom voor een rookvrij huis, auto en omgeving.

Gezonde leefstijl volhouden

Het kan best lastig zijn om een gezonde leefstijl vol te houden. Vraag dan om hulp. Je kunt begeleiding krijgen van bijvoorbeeld je hartfalenverpleegkundige, diëtist of fysiotherapeut. Of vraag hulp van mensen om je heen. Zij kunnen je motiveren te bewegen of een lekkere en gezonde maaltijd op tafel zetten.

Stel je vraag aan onze voorlichters of ervaringsdeskundigen

  • Chat via de chatknop onder in beeld (van 10.00 tot 13.00 uur en van 13.30 tot 16.30 uur)
  • Bel met een voorlichter: 0900 3000 300 (9.00 tot 13.00 uur, € 0,05 per minuut)

We zijn bereikbaar van maandag t/m vrijdag, met uitzondering van feestdagen.