Patent Foramen Ovale (PFO)
Een Patent Foramen Ovale is een kleine opening in het tussenschot tussen de boezems van het hart. Deze opening ontstaat al vóór de geboorte. Bij de meeste mensen sluit het gaatje vanzelf, maar soms blijft het open. Meestal merk je daar niets van, in sommige gevallen kan een PFO klachten of risico’s geven. Op deze pagina geven we hier meer informatie over.
Wat is een Patent Foramen Ovale?
Het foramen ovale is een opening in het tussenschot tussen de linker- en rechterboezem. Voor de geboorte heeft iedereen deze opening. Het zuurstofrijke bloed komt via de navelstreng binnen. Daarna stroomt het direct naar het lichaam van de baby. Dit komt doordat de longen vóór de geboorte nog niet werken. Het bloed stroomt daarom via het foramen ovale langs de longen naar het lichaam.
Na de geboorte
Na de geboorte gaat een baby zelf ademen. Hierdoor verandert de druk in het hart, vooral in de linkerboezem. Bij de meeste mensen groeit het foramen ovale daardoor vanzelf dicht. Als dat niet gebeurt, spreken we van een PFO. Het woord patent betekent ‘open’. Het is nog niet duidelijk waarom bij sommige mensen het foramen ovale niet goed sluit.
Wat is het verschil tussen een PFO en een atriumseptumdefect (ASD)?
Een PFO lijkt op een atriumseptumdefect (ASD), omdat het in beide gevallen gaat om een opening tussen de boezems. Toch is er een belangrijk verschil. Tijdens de zwangerschap ontstaat het tussenschot doordat 2 lagen naar elkaar toe groeien:
- Bij een ASD zit er een echt gat in 1 van deze lagen.
- Bij een PFO zijn de twee lagen wel aanwezig, maar niet goed met elkaar vergroeid.
Hoe vaak komt een PFO voor?
Een PFO komt vaak voor. Ongeveer 1 op de 4 mensen heeft een PFO. De meeste mensen weten dit niet, omdat een PFO meestal geen klachten veroorzaakt.
Welke klachten kun je krijgen?
De meeste mensen met een PFO hebben geen klachten. Als een PFO wordt ontdekt, is dat vaak toeval, bijvoorbeeld tijdens een onderzoek voor iets anders. Soms is het PFO groter en stroomt er meer bloed van de ene boezem naar de andere. Dit kan leiden tot:
- Een lager zuurstofgehalte in het bloed
- Migraine-achtige hoofdpijn
- Kortademigheid
Onderzoek en diagnose
Een PFO wordt meestal vastgesteld met een echo van het hart. Tijdens dit onderzoek spuit de arts fysiologisch zout in een ader. De belletjes vloeistof komen eerst in de rechterkant van het hart. Ziet de arts luchtbelletjes ook in de linkerharthelft, dan is er sprake van een PFO.
Behandeling
Een PFO wordt niet standaard behandeld. Vaak is behandeling niet nodig, omdat de meeste mensen geen klachten hebben. De arts beoordeelt per persoon of behandeling zinvol is. De arts kijkt naar de klachten. Hij weegt de risico’s van niets doen af tegen de risico’s van het sluiten van het PFO.
Het sluiten van de PFO
Als behandeling nodig is, dan wordt het PFO gesloten. Dit gebeurt via een hartkatheterisatie. Via een ader in de lies brengt de arts een slangetje naar het hart. Met behulp van een speciaal sluitingsapparaat wordt de opening afgesloten. Een operatie is meestal niet nodig. Na het sluiten van het PFO blijft de patiënt onder controle. Er volgt een poliklinische follow-up. Tijdens dit gesprek controleert de cardioloog of het hart goed herstelt en of er geen klachten ontstaan.
Interessant voor jou
Stel je vraag aan onze voorlichters of ervaringsdeskundigen
- Chat via de chatknop onder in beeld (van 10.00 tot 13.00 uur en van 13.30 tot 16.30 uur)
- Bel met een voorlichter: 0900 3000 300 (9.00 tot 13.00 uur, € 0,05 per minuut)
We zijn bereikbaar van maandag t/m vrijdag, met uitzondering van feestdagen.
Deze pagina is inhoudelijk gecontroleerd door medische deskundigen.
Wij hebben de tekst over Patent Foramen Ovale onder andere geschreven met:
- Herziene Leidraad PFO-sluiting, NVVC, mei 2021
- 2024 European Stroke Organisation (ESO) Guidelines on the diagnosis and management of patent foramen ovale (PFO) after stroke. Eur Stroke J, 9(4), 800-834.
- Farjat-Pasos et al. (2023) Cerebrovascular Events in Older Patients With Patent Foramen Ovale: Current Status and Future Perspectives. Journal of Stroke, 25(3):338-349.
- Sposato et al. (2024) Patent Foramen Ovale Management for Secondary Stroke Prevention: State-of-the-Art Appraisal of Current Evidence. Stroke, 55(1), 236-247
- Mitchell SJ (2024) Decompression illness: a comprehensive overview. Diving Hyperb Med, 54(1Suppl):1–53.