Stel direct je vraag
Naar content

Hier komen de NAW-gegevens formulieren

Fenomeen van Raynaud

Het fenomeen van Raynaud is een vaataandoening waarbij de bloedtoevoer stopt naar de vingers of tenen. Dit zorgt voor gevoelloze, verkleurde vingers of tenen. Een aanval ontstaat vooral bij kou en vocht, het aanraken van koude voorwerpen of heftige emoties. Dan trekken de slagaders te snel samen en ontstaan er klachten.

Vormen van Raynaud

Er zijn 2 vormen van Raynaud: de primaire en secundaire vorm. De primaire vorm komt het meest voor.

Primaire vorm

Bij de primaire vorm van Raynaud treden de vaatkrampen en verkleuringen meestal tegelijk bij beide handen op, met uitzondering van de duimen. Soms zijn er ook klachten aan de tenen of de punt van de neus. Een aanval kan uitgelokt worden door:

  • een koude omgeving of het aanraken van een koud voorwerp
  • het werken met trillende apparaten of het aanslaan van toetsen van een piano of een toetsenbord
  • heftige emoties zoals angst, verdriet of woede

Secundaire vorm

Het secundair fenomeen van Raynaud kan het gevolg zijn van een ziekte met afwijkingen in de vaatwand. Dit zijn bijvoorbeeld auto-immuunziekten zoals sclerodermie, reumatoïde artritis of het Sjögren Syndroom. Ook bepaalde geneesmiddelen, zoals bètablokkers, veroorzaken soms deze secundaire vorm.

Bij de secundaire vorm zijn er vaak blijvende afwijkingen aan de haarvaten in de vingertoppen of tenen. De aanvallen zijn vergelijkbaar met die bij de primaire vorm. Het verschil is dat bij secundair de aanvallen niet aan beide handen of voeten tegelijk optreden.

Symptomen Raynaud

Typische symptomen van Raynaud zijn dode vingers of tenen. Deze zijn eerst wit en worden daarna blauw. Als de hand of voet weer warm is kleurt de huid rood, wat een pijnlijk en gloeiend gevoel in vingers en tenen geeft. Naast dat dode gevoel komen ook tintelingen voor, vooral in de vingers. Zo'n aanval duurt ongeveer 5 tot 30 minuten. Sommige patiënten met Raynaud hebben klachten in andere delen van het lichaam, zoals de oren, neus, lippen en tong.

Diagnose stellen

De verschijnselen lijken vrij duidelijk, maar toch kan lichamelijk of bloedonderzoek nodig zijn voor een definitieve diagnose. De arts kijkt ook naar verschijnselen van bindweefselziekten en bloedvatontstekingen:

  • gewrichtsklachten en spierzwakte
  • droge mond en ogen
  • huiduitslag en huidveranderingen
  • koorts
  • slikstoornissen
  • benauwdheid

Behandeling Raynaud

Een behandeling is niet altijd nodig. Met deze praktische tips zijn klachten te voorkomen:

  • blijf zoveel mogelijk in goed verwarmde ruimtes
  • kleed je warm aan
  • rook niet
  • beweeg voldoende
  • vermijd stress

Soms zijn de klachten ernstiger en is medische behandeling nodig. Mogelijkheden:

  • medicijnen die de bloedvaten verwijden
  • doorsnijden van een zenuw, zodat de spiertjes in de vaatwand niet meer verkrampen
  • de zenuw tijdelijk uitschakelen door een injectie

Bij het secundaire fenomeen van Raynaud is de aanpak van de onderliggende ziekte belangrijk. Bij een goede behandeling verminderen de klachten. Soms hebben mensen al op jonge leeftijd last van Raynaud, maar verdwijnen de klachten op latere leeftijd.

Onderzoek naar vaatziekten

De Hartstichting financiert onderzoek naar vaatziekten. We willen meer te weten komen over het ontstaan van deze ziekten. Met deze kennis zoeken we naar oplossingen voor betere behandeling.

Meer over onderzoek

Stel je vraag aan de Infolijn

  • Bel 0900 3000 300 (ma t/m vrij van 9.00 - 13.00 uur)
  • Chat met de Infolijn via het groene balkje (zijkant)

Nieuwsbrief Hartstichting

Meld je aan en ontvang het laatste nieuws over onderzoek en de activiteiten van de Hartstichting.

Schrijf je in

Lees meer over het fenomeen van Raynaud

Calciumblokkers

Calciumblokkers