Bètablokkers

Bètablokkers ontlasten het hart. De belangrijkste effecten zijn het verlagen van de hartslag en de bloeddruk.

Artsen schrijven bètablokkers voor bij diverse hart- en vaataandoeningen, bijvoorbeeld:

  • na een hartinfarct
  • bij angina pectoris
  • bij hoge bloeddruk
  • bij sommige hartritmestoornissen

Effecten bètablokkers

De belangrijkste effecten van bètablokkers zijn:

  • de bloeddruk daalt
  • de hartslag verlaagt
  • de hartspier trekt minder krachtig samen

De hartspier heeft voor zichzelf minder zuurstof nodig waardoor het hart wordt ontlast.

Achtergrond werking bètablokkers

De werking van bètablokkers heeft te maken met het vrijkomen van stresshormonen bij inspanning of emotie. Het lichaam maakt drie stresshormonen: adrenaline, noradrenaline en cortisol. De stresshormonen werken via de zogenaamde bèta-receptoren. 

Bètablokkers blokkeren de werking van deze bèta-receptoren. Hierdoor kunnen stresshormonen hun werk niet meer doen. Dit verlaagt de hartslag en de pompkracht wordt minder. Ook wordt er minder bloed rond gepompt.  Het hart heeft daardoor minder zuurstof nodig om goed te functioneren.

Bijwerkingen

De meest voorkomende bijwerkingen van bètablokkers zijn:

  • duizeligheid
  • maagdarmklachten (misselijkheid, braken, diarree of verstopping)
  • zweten
  • koude handen en voeten
  • vermoeidheid

Veel van deze bijwerkingen treden vooral in het begin van de behandeling op. Het lichaam moet zich nog instellen op de lagere bloeddruk en hartslag. In de bijsluiter staat de volledige lijst met bijwerkingen en ook de mogelijke wisselwerking met andere medicijnen.

Bij veel last van bijwerkingen of zorgen over het gebruik van bètablokkers kan de patiënt de arts raadplegen.

Overgevoeligheid voor bètablokkers

Mensen die bètablokkers gebruiken, kunnen overgevoelig reageren op de bestanddelen van het medicijn. Verschijnselen zijn bijvoorbeeld huiduitslag, galbulten of jeuk.

Ernstige overgevoeligheid is te merken aan benauwdheid of een opgezwollen gezicht. Ga bij deze ernstige klachten onmiddellijk naar een arts. Bij mildere klachten is het verstandig met de arts te overleggen over mogelijke alternatieven.

Effecten bij sporten

Het gebruik van bètablokkers heeft ook voor sporters gevolgen. Met name bij intensief sporten zorgen bètablokkers voor een verminderde prestatie bij inspanning, omdat:

  • de maximale hartslag niet meer bereikt wordt (alsof er een rem op het hart staat)
  • sneller oververhitting ontstaat met klachten zoals moeheid, duizeligheid, misselijkheid, dorst, wazig zicht en krampen
  • sneller uitdrogingsverschijnselen optreden
  • sneller een te laag glucosegehalte in het bloed ontstaat met klachten zoals duizeligheid, trillen, honger en zweten

Sporters kunnen dan ook beter een duursport doen dan een sport waarbij explosieve kracht gevraagd wordt. Vormen van duursporten zijn joggen, fietsen, zwemmen en wandelen. De patiënt merkt misschien dat het duurvermogen minder is dan zonder bètablokkers, maar dit is wel weer te verbeteren door training.

Als iemand weer begint met sporten is het verstandig om de behandelend arts advies te vragen. Eventueel kan er eerst een inspanningstest afgenomen worden bij een Sport Medisch Adviescentrum.

Stofnamen bètablokkers

Er zijn verschillende soorten bètablokkers. Stofnamen zijn: acebutolol, atenolol, betaxolol, bisoprolol, carvedilol, celiprolol, labetalol, metoprolol, nebivolol, oxprenolol, pindolol, propranolol en sotalol.

In de apotheek hebben de bètablokkers meestal een merknaam die anders is dan de stofnaam, maar de stofnaam staat wel op de bijsluiter.

Ervaringen met medicijnen

Op Mijnmedicijn.nl of Meldpuntmedicijnen.nl melden gebruikers van medicijnen hun ervaringen:

  • werken de medicijnen goed?
  • zijn er bijwerkingen? 
  • zijn ze gemakkelijk in te nemen?

De ervaringen op deze website zijn persoonlijk. Stop nooit zelf met medicijnen, maar overleg altijd met de arts of apotheker.

Uitgebreide informatie over medicijnen staat op apotheek.nl. Bijwerkingen kunnen gemeld worden bij Lareb, Nederlands Bijwerkingen Centrum.

Deel via:
Vragen