Sinds 1964 strijden we tegen hart- en vaatziekten

In 2014 bestond de Hartstichting 50 jaar. Sinds de oprichting in 1964 is er veel gedaan en veel bereikt op het gebied van hart- en vaatziekten.

We kijken naar de historie van de Hartstichting, hoe u ons al meer dan 50 jaar steunt, en wat er gebeurde op het gebied van hart- en vaatonderzoek.

Telefonisten Hartstichting

1964 – 1974

Hoe het begon

Op 29 januari 1964 werd de akte ter oprichting van de Nederlandse Hartstichting bij de notaris gepasseerd. Het doel was kort en bondig geformuleerd: de Nederlandse Hartstichting tot bestrijding van Hart- en Vaatziekten.

In Nederland komen al snel bevolkingsonderzoeken naar hart- en vaatziekten op gang. De gemeente Stolwijk is in 1965 de eerste die meedoet. De eerste collecte van de Hartstichting volgt in 1968. De opbrengst is fl. 150.000,-

In het begin van de jaren 60 kunnen artsen lekkende of vernauwde hartkleppen vervangen door kleppen van kunststof of metaal. In dit eerste decennium van de Hartstichting worden medicijnen tegen samenklonteren van bloedplaatjes ontwikkeld.

Oude promotoren HartstichtingOnderzoeker - biochemicus met oxygenerator

1974 – 1984

De eerste dotterbehandeling

Het inzicht groeit dat de Hartstichting ook zelf richting moet geven aan het beleid ten aanzien van hart- en vaatziekten. Er wordt een ‘ranglijst’ opgesteld voor hart- en vaatziekten. De overheid bezuinigt, waardoor het aantal subsidie-aanvragen stijgt.

Het Oudercomité Kinderhartenfonds (OKHF) zet zich in voor kinderen met een hartafwijking, die sinds juni 1977 een eigen therapeutisch centrum in Bilthoven hebben, de Hartenark. In het hele land zet De Vereniging Vrienden van de Hartstichting een flink aantal activiteiten op touw, zoals wandel- en fietstochten en reanimatiecursussen.

Erica Terpstra Hartstichting

Door gebruik te maken van echo, wordt het mogelijk om organen te bekijken zonder in het lichaam te snijden. Ook komen de ACE-remmers op de markt. Dankzij deze bloeddrukverlagende medicijnen blijven onder meer hartfalenpatiënten langer leven. In het tweede decennium van de Hartstichting vindt de eerste dotterbehandeling van een kransslagader plaats en wordt in 1984 de eerste harttransplantatie in Nederland uitgevoerd.

Caravanbeurs RAI 1976Van Hartekrant

1984 – 1994

Veelzijdig onderzoek

De Hartstichting zet veelzijdig onderzoek in gang met programma’s als het dr. E. Dekker-programma voor jonge onderzoekers en het Moleculaire Cardiologie Programma. Voor het eerst financiert de Hartstichting een onderzoek op verpleegkundig terrein, over de kwaliteit van leven na een bypassoperatie.

Rene Froger Hartstichting

Wetenschappelijk onderzoek bewijst dat een gezonde leefstijl het gevaar voor hart- en vaatziekten aanzienlijk kan verminderen. De Hartstichting kiest voor de benadering van het grote publiek voor voorlichting per risicofactor: roken, verkeerde voeding, te weinig beweging, stress en hoge bloeddruk.

Katheter-ablatie komt op. Hiermee is boezemfibrilleren te behandelen. Kleine stukjes hartweefsel worden via een dun buisje bevroren of gebrand. Ook komen statines op de markt. Deze cholesterolverlagende medicijnen gaan slagaderverkalking tegen en verlagen sterfte door hart- en herseninfarcten. In dit derde decennium van de Hartstichting krijgt in Nederland de eerste patiënt met hartfalen een steunhart en krijgen patiënten een ICD geïmplanteerd, ter voorkoming van een hartstilstand.

Collectecampagne 1981Collectecampagne 1981

1994 – 2004

In beweging

De eerste Hartstichting Penning wordt aangeboden aan prof. Dr. Serruys. Aan de penning is een geldbedrag verbonden voor meerjarig onderzoek.

Uit onderzoek blijkt dat een half uur per dag bewegen de kans op hart- en vaatziekten vermindert. Samen met NOC*NSF gaat daarom de campagne 55 plus in beweging van start. Ook de jeugd wordt niet vergeten, met de eerste Junior Hartdag in 1996. De Hartstichting pleit ervoor dat ook niet-medisch geschoolden een AED mogen gebruiken. De inzet van een AED bij reanimatie verhoogt de overlevingskans na een hartstilstand.

De behandeling van vaatverwijdingen (aneurysma’s) verbetert: via de liesslagader kan een opgevouwen vaatprothese in de aneurysma worden geschoven. Dit kan voorkomen dat de aneurysma scheurt. Ook ontdekken wetenschappers erfelijke afwijkingen die het lange QT-syndroom veroorzaken. Dit syndroom kan leiden tot gevaarlijke hartritmestoornissen.

Opening huishoudbeurs, viola holtOpening vrouwen jaarthema 1995

2004 – 2014

We doen het samen

De Hartstichting neemt deel in een aantal grote samenwerkingsverbanden. Het Center for Molecular and Translational Medicine gaat investeren in baanbrekend basaal en klinisch onderzoek, CardioVasculair Onderzoek Nederland voorziet in krachtenbundeling en schaalvergroting voor onderzoek en Alliantie Nederland Rookvrij! zet zich in om het roken terug te dringen.

Op scholen wordt de lesmethode Lekker Fit! geïntroduceerd, om kinderen al vroeg met gezond leven in aanraking te brengen. Meer dan 1.000 scholen doen mee. Steeds meer mensen herkennen de signalen van een beroerte en weten hoe te handelen, onder andere door een campagne van de Hartstichting. In Groningen wordt de Groningen Stad Marathon ‘hartveilig’ gemaakt. Langs het parcours zijn AED’s en kundige gebruikers, zodat bij een hartstilstand binnen 6 minuten gereanimeerd en gedefibrilleerd kan worden.

Jonge collectanten

Hartchirurgen kunnen lekkende of vernauwde hartkleppen vaak repareren: vervanging is dan niet meer nodig. Patiënten met boezemfibrilleren krijgen steeds vaker medicijnen om stolselvorming in de boezems tegen te gaan. Deze medicijnen verminderen de kans op een herseninfarct. Speciale pacemakers zorgen dat beide hartkamers weer tegelijk samentrekken, waardoor de pompkracht van het hart bij hartfalen verbetert.

Vriendenhart met bussen

Toekomst

50 jaar, maar niet te stoppen

De urgentie van hart- en vaatziekten is onverminderd hoog: er zijn ruim 1 miljoen hart- en vaatpatiënten in Nederland. Elke dag overlijden ruim 100 mensen aan hart- en vaatziekten en komen er 1000 in het ziekenhuis terecht.

Hoe gaan we er – samen met onze partners – voor zorgen dat minder mensen hart- en vaatziekten krijgen? Dat méér mensen hun hartstilstand kunnen navertellen? En dat de kwaliteit van leven van hartpatiënten zo hoog mogelijk blijft?